Dưới chân núi Vân Mông lúc hoàng hôn, bóng cây xào xạc thầm thì câu chuyện trăm năm. Vân Mông Kỳ Duyên - ba tiếng gọi tên ấy cứ vấn vít trong gió như lời hẹn thề chưa dứt. Tôi nép vào vách đá mòn nhẵn bóng, nghe hơi sương lạnh thấm qua áo. Đâu đó trong làn mây trắng bồng bềnh kia, hình như phảng phất tiếng khèn Mông của chàng trai ngày nào lạc mối tình xưa... Gập ghềnh con dốc đá cổ, từng bước chân đưa tôi đến thung lũng Kỳ Duyên - nơi bà con người Mông vẫn truyền tai nhau về mối nhân duyên kỳ lạ giữa thiếu nữ tiên nương và chàng thợ săn mồ côi. Người ta kể rằng cứ đêm trăng mờ, ai đủ kiên tâm trèo qua bảy ngọn thác ở Vân Mông sẽ nghe thấy tiếng đàn môi vọng lại từ thời gian xa thẳm. Có kẻ bảo đó là hồn oan hai người yêu nhau nhưng trắc trở, kẻ thì tin là điềm lành đất thiêng ban phước. Riêng tôi, đứng trước vực sâu hun hút gió réo gào, đột nhiên thèm được một lần xuyên qua lớp sương mù dày đặc kia, chạm vào phiến bia đá rêu phong khắc hình đôi bướm chắp cánh - dấu tích cuối cùng còn sót lại của Vân Mông Kỳ Duyên. Trong căn nhà gỗ nhỏ cuối bản, bà Pàng Súa rưng rưng mắt khi giở tấm vải thổ cẩm cũ kỹ: "Họ gặp nhau giữa mùa hoa tam giác mạch nở trắng trời. Nàng tiên nương đánh rơi chiếc khăn piêu đỏ thắm xuống vực Xín Cái, chàng trai mò cả đêm dưới dòng nước lạnh buốt để tìm lại..." Giọng bà chùng xuống, ngập ngừng như sợ làm vỡ tan huyền thoại. Tấm vải thêu hình chim én liệng quanh ngọn núi ba đỉnh vẫn còn tươi màu dù đã trải bao mùa nương rẫy. Ai ngờ chuyện tình đẫm nước mắt ấy lại lưu giữ trong đường chỉ mực cẩn thận đến thế. Chập choạng tối, khói bếp lan tỏa quyện với sương chiều. Tiếng trẻ con nô đùa xa xa vẳng về trong im lặng đang dần bao trùm lên thung lũng. Vén tấm màn bí ẩn của Vân Mông Kỳ Duyên, lòng tôi chợt se thắt nỗi niềm khó tả. Phải chăng những câu chuyện đẹp nhất thường được dệt từ sợi chỉ đứt đoạn? Hay chính sự dang dở ấy mới khiến khoảnh khắc gặp gỡ trở thành vĩnh cửu?