Giữa ngọn lửa và đống tro tàn
Khói thuốc lá cuộn lên như những nét bút vụng về trong căn phòng bụi mù sơn dầu. Eduard dựng cọ vào giá, mắt đăm đăm nhìn bức tranh dang dở - một cánh đồng oải hương tím ngắt dưới bầu trời xé toang bởi đạn pháo. Người mẫu ngồi khoanh tay bên cửa sổ, ánh mắt nàng như đoản khúc dương cầm chen vào tiếng gầm rú của xe tăng ngoài phố.
"Chàng lại gãi lên vai trái đấy." Giọng Marguerite nhẹ như gió tháng Tư, nhưng đủ khiến chàng giật bắn người. Chiếc khăn choàng đỏ thẫm tuột khỏi ghế bành, rơi xuống tấm vé tàu nhập ngũ chưa kịp đóng dấu.
Tình yêu qua lăng kính màu son – thứ đỏ ấy hiện diện khắp nơi: trong lọ cadmium Marguerite vẫn giấu dưới gối, trong vòng tay cuồng nhiệt đêm nào giữa xưởng vẽ ngập mùi dầu lanh, trong chữ ký lồng lộng trên bản hợp đồng hôn nhân cha trao sáng nay.
Tình yêu qua lăng kính bạc – đếm ngược từng ngày qua lớp giày đinh cha để trước giường. Nhẫn họ gia hơi chật, siết lên ngón tay pha màu. Dây chuyền ngọc trai vỡ tan khi Marguerite lặng lẽ tháo xuống buổi sáng định mệnh ấy.
Chiếc vali da bò đã đóng, nằm chềnh ềnh cạnh thùng sơn chưa kịp đóng nắp. Eduard nhặt mẩu than từ lò sưởi vẽ nguệch ngoạc lên tường: ba khuôn mặt chồng lấp. Hoạ sĩ mặc áo choàng lấm lem nhìn Trung úy gương trắng như bệnh viện. Người tình thì đứng xa hơn, tay cầm cành bách bị vặt trụi lá.
Cơn gió tháng Tám tràn qua khung cửa mở toang, cuốn bay tờ giấy ráp chàng dùng đánh bóng sơn dầu. Những đường gân tay chàng run rẩy khi chạm vào phong thư chưa dán tem – thứ duy nhất sẽ theo chàng ra chiến hào, bên cạnh túi diêm vẽ hình ngọn tháp Eiffel nghiêng ngả.
"Anh chọn lửa hay chọn nước?" Marguerite hôm nào đã hỏi thế, tay nàng nhúng vào lọ cobalt xanh biếc.
Eduard nhìn xuống vũng sơn đỏ loang trên sàn gỗ. Bóng đèn dầu chao nghiêng, đầu bút lông gẫy gập trong nắm tay chàng như cây thánh giá nhỏ. Ngoài phố, tiếng kèn báo động rú lên bài ca bi tráng cho kỷ nguyên những tấm chăn liệm làm bằng hoa văn áo choàng đàn bà.
Tình yêu qua lăng kính thép – cuối cùng – đã bắt đầu giãy chết dưới chân chàng cùng lớp sơn khô ngái.