Martin (mọi người ở công ty đều gọi anh là Joe Newton – cái tên tiếng Anh sếp ép nhân viên dùng để "chuyên nghiệp hóa", đến mức anh suýt quên cả tên thật của mình) từng là cái bánh răng mòn mỏi nhất trong cỗ máy văn phòng giữa lòng Sài Gòn. Anh làm ở một công ty quảng cáo vừa, ngồi góc tầng 3, quanh năm chỉ thấy ánh đèn huỳnh quang và mấy xấp hồ sơ dày cộm. Ba năm trời anh gánh cả việc của cấp trên nghỉ thai sản lẫn mấy đứa thực tập sinh không biết làm gì, KPI mỗi quý một tăng, lương mỗi năm chỉ nhích 5% trong khi sếp vừa đổi xe Mercedes đời mới. Ai cũng khen anh "chịu khó, hiền lành", nhưng đến lúc xét thăng chức thì sếp gạt phắt: "Joe à, cậu thiếu cái 'bản lĩnh' để dẫn dắt đội ngũ đấy." Cái Thế Giới Khắc Nghiệt ngoài kia, người ta đánh giá nhân viên không bằng năng lực, bằng mấy cái bắt tay, mấy bữa nhậu, mấy lời nịnh bợ sếp thích nghe. Cú sụp đổ đến vào một sáng thứ Ba, khi anh đã thức trắng 36 tiếng để sửa cái chiến dịch cho nhãn sữa tắm, xong khách hàng gọi điện chê "thiếu cảm xúc" rồi đòi hủy hợp đồng. Sếp đập tập tài liệu rơi cả xuống chân anh, mắng xối xả trước cả đội ngũ: "Joe Newton mày ăn lương hãng mà làm ra cái rác thế này à? Mày nghĩ công ty nuôi mày chơi à?" Anh cầm cốc cà phê đen vừa pha, tay run quá làm nước sôi đổ hết lên mu bàn tay, da đỏ ửng, nhưng anh không thấy đau. Anh chỉ ngồi bệt xuống sàn, cười khanh khách rồi khóc nức nở, để cả văn phòng im phăng phắc nhìn. Bảo vệ phải dìu anh ra ngoài, cái bàn làm việc của anh được dọn sạch trước khi anh kịp lấy lại hơi thở, đồ đạc vứt hết vào một cái hộp các-tông để ở sảnh. Mất việc, anh không về căn trọ chật chội ở quận Bình Thạnh, mà bắt xe buýt về nhà thời thơ ấu ở Bình Dương – nơi bố mẹ anh đã bán đi để chuyển về Đồng Nai trồng tiêu mấy năm trước, chỉ còn để lại cái nhà cấp 4 bụi bặm. Anh định về lấy mấy cuốn sổ tay cũ từng để dưới gầm giường, rồi quay lại thành phố tìm việc mới. Nhưng khi mở cái hộp sắt dưới gầm giường ra, anh thấy mấy cuốn vở viết tay từ hồi lớp 9, trang nào cũng đầy thơ vè về con chim sẻ, về cơn mưa rào, về khu rừng phía sau nhà mà ông nội từng dắt anh vào hái nấm, nhặt củi. Còn có con dao gấp Thụy Sĩ ông nội tặng năm anh 12 tuổi, lưỡi dao vẫn sắc, nằm lăn lóc trong góc hộp. Đêm đó anh ngồi ở hiên nhà, nhìn con đường đất dẫn thẳng vào khu rừng dự trữ phía tây – cái nơi mà mấy năm nay chẳng có ai lui tới, sóng điện thoại cũng chẳng bắt được. Anh nhớ hồi nhỏ ông nội bảo: "Rừng nó khắc nghiệt, nhưng nó không nói dối con đâu. Lạnh thì nó cho con run, đói thì nó cho con biết tìm cái ăn, chứ không như người ngoài kia, cười với con rồi đâm sau lưng." Sáng hôm sau, anh chỉ gói gọn đồ đạc vào một cái ba lô: con dao, cái bật lửa, mấy cuốn vở thơ, một bộ quần áo đổi, một chai nước. Anh tắt điện thoại, ném nó vào thùng rác bên đường, rồi đi bộ thẳng vào rừng. Những ngày đầu sinh tồn ở đây chẳng lãng mạn như mấy bộ phim. Anh mất một chiếc giày khi lội qua suối, phải quấn chân bằng lá chuối khô; ăn nhầm nấm lạ bị tiêu chảy suýt mất mạng, phải bò ra suối uống nước cho đỡ; đêm ngủ dưới tấm tarp làm bằng vỏ cây, bị muỗi đốt đầy cánh tay, nghe tiếng heo rừng rượt nhau trong bụi rậm mà tim đập thình thịch. Khu rừng này cũng là Thế Giới Khắc Nghiệt, một cơn giông có thể quật đổ cả cái lán anh vừa dựng, một con rắn lục có thể cắn chết anh nếu sơ sẩy một chút. Nhưng nó không ép anh phải mang cái tên Joe Newton, không ép anh phải cười khi người ta mắng chửi, không ép anh phải chạy theo mấy con số vô nghĩa trên bảng tính. Anh bắt đầu viết thơ lại, không phải trên laptop, không phải để gửi đâu đăng báo. Anh viết trên vỏ cây bằng than củi, viết trên lá dong bằng đầu ngón tay nhúng nước bùn, viết trên mấy tờ hóa đơn cũ còn sót trong túi quần. Thơ của anh không còn là mấy câu từ hoa mỹ hồi nhỏ, mà là về cái cảm giác lạnh buốt khi ngâm chân xuống suối buổi sáng, về tiếng chim chào mào gọi bầy lúc hoàng hôn, về nỗi nhớ cái tên Martin mà chẳng ai còn gọi. Có những đêm ngồi bên đống lửa hồng, anh nhìn đốm lửa nhảy múa, tự hỏi mình có đang chạy trốn không. Rồi anh cười, cầm cây bút chì gãy viết thêm một dòng: "Chạy trốn cái giả dối để sống với cái thật, đó không phải chạy trốn. Đó là chọn lựa." Giờ đây, Martin vẫn ở trong khu rừng đó. Anh vẫn viết thơ, vẫn học cách sống chung với cái khắc nghiệt của rừng, chung với cái cô đơn không ồn ào như ở thành phố. Anh không biết mình sẽ ở đây bao lâu, cũng chẳng muốn quay lại cái thế giới mà người ta gọi anh là Joe Newton, nơi mỗi ngày đều là một trận chiến giả tạo. Với anh, được là chính mình, được viết những dòng thơ không ai đọc, được nghe tiếng gió rừng thay vì tiếng chuông thông báo Slack, thế là đủ rồi.